İstanbul, 4 Şubat 2025 – İnsan Hakları İzleme Örgütü (Human Rights Watch), bugün yayımlanan Dünya Raporu 2026’da Türkiye hükümetinin 2025 boyunca bir yandan ana muhalefet partisine yönelik saldırılarını derinleştirirken, diğer yandan da Kürdistan İşçi Partisi (PKK) ile kırk yıllık çatışmayı sona erdirmeyi hedeflediğini belirtti.
İnsan Hakları İzleme Örgütü Avrupa ve Orta Asya Direktör Vekili Benjamin Ward, “Erdoğan hükümeti geçen yıl siyasi muhaliflerini ve rakiplerini siyaset dışına itmeye çalıştı ve ana muhalefet partisine karşı çok sayıda dava açtırdı,” dedi. Ward, “Demokrasiye ve siyasi katılıma yönelik bu açık saldırı, PKK ile çatışmayı sona erdirmeye yönelik adımları zayıflatıyor,” şeklinde konuştu.
İnsan Hakları İzleme Örgütü, bu yıl 36.’sı yayınlanan 529 sayfalık Dünya Raporu’nda, 100’ü aşkın ülkedeki insan hakları uygulamalarını gözden geçiriyor. Örgütün İcra Direktörü Philippe Bolopion, rapor için kaleme aldığı giriş yazısında, dünyayı saran otoriter dalganın kırılmasının bu kuşağın aşması gereken en büyük güçlük olduğunu vurguluyor. İnsan hakları sisteminin Trump yönetimi ve diğer küresel güçler tarafından benzeri görülmemiş bir biçimde tehdit altında bulunduğunu kaydeden Bolopion, temel özgürlükleri korumak için insan haklarına saygılı demokrasiler ile sivil toplumu stratejik bir ittifak kurmaya çağırıyor.
- Türkiye makamlarının cezaevindeki PKK lideri Abdullah Öcalan ile yürüttüğü görüşmeler, silahlı örgütün kendisini feshetme kararı alması ve silahsızlanma sürecini başlatmasıyla sonuçlandı. Bu gelişme uzun yıllardır süren, yargısız infaz, zorla kaybetme, köy yakma ve Türkiye güvenlik güçleri tarafından zorunlu iç göçe tabi kılınma gibi ağır insan hakları ihlalleriyle anılan bir çatışmayı sona erdirme potansiyeli taşıyor.
- Ana muhalefet partisinin cumhurbaşkanı adayı ve İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu gözaltına alındı ve tutuklandı. Kasım ayında İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından İmamoğlu ile birlikte 401 kişi hakkında yolsuzluk suçlamalarıyla iddianame düzenlendi. Davanın 9 Mart 2026’da başlaması bekleniyor.
- Ekrem İmamoğlu’nun gözaltına alınmasını ve siyasi muhalefete yönelik saldırıları haberleştiren televizyon kanalları ile gazeteciler, çok sayıda yaptırımla karşı karşıya kaldı. Bu yaptırımlar arasında para cezaları, yayın durdurma, ceza davası açılması ile gazeteciler ve editörlerin gözaltına alınması ve tutuklanması yer aldı.
- Ekim ayında sızdırılan bir kanun taslağı, “biyolojik cinsiyete aykırı” sayılan davranışları ve bunların sözde “teşvikini” suç kapsamına almayı öngörüyordu. Taslak, ayrıca yeni getirilecek katı sınırlamaların dışında kalan cinsiyet uyumuna yönelik sağlık hizmetlerine erişimi de suç sayan bir düzenleme içeriyordu. Kanun taslağı henüz resmen gündeme alınmadı; buna rağmen hükümetin bu tür önlemleri gündeminden tümüyle çıkarmış olduğuna ilişkin bir işaret bulunmadığı için kaygılar sürüyor.
- İnsan hakları savunucusu Osman Kavala sekiz yılı aşkın süredir, siyasetçiler Selahattin Demirtaş ve Figen Yüksekdağ ise dokuz yılı aşkın süredir cezaevinde tutuluyor. Bu tablo, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin söz konusu isimlerin derhal serbest bırakılmalarına hükmeden bağlayıcı kararlarına rağmen sürüyor.
